Zo haal je voordeel uit een hittegolf

België beleeft weer een hittegolf. Het is tropisch warm, de zon schijnt volop en overal draaien zonnepanelen op volle kracht. Rond het middaguur is de stroom op de groothandelsmarkt soms erg goedkoop. Op de zonnigste en drukste dagen kan de prijs zelfs onder nul zakken. Toch blijft een doorsneegezin 's avonds, als de zon weg is, juist de hoogste prijs van de dag betalen.

Het is precies waarom een batterij geld kan opleveren. Maar er is een valkuil: op het heetste moment van de dag is het mogelijk dat je moet betalen om zonnestroom op het net te zetten.

Wat doet een hittegolf met de stroomprijs

De stroomprijs verandert elk uur. Die prijzen worden één dag van tevoren bepaald op de day-aheadmarkt, waar leveranciers stroom inkopen. Als er veel zon is en weinig vraag is, is het aanbod zo groot dat de prijs daalt.

Een typische zomerdag in België ziet er ongeveer zo uit:

Tijdstip	Wat er gebeurt	Indicatieve all-in prijs*
00:00 - 06:00	Weinig vraag, weinig zon	Gemiddeld
06:00 - 11:00	Vraag stijgt, zon komt op	Stijgend
11:00 - 16:00	Zonnepiek, overaanbod	Vaak het goedkoopst (€0,13/kWh of lager)
16:00 - 18:00	Zon zakt, vraag trekt aan	Oplopend
18:00 - 23:00	Avondpiek, geen zon	Vaak het duurst (richting €0,30 kWh)

*Dit zijn indicatieve all-in dynamische prijzen voor België (energie, netkosten, heffingen en btw inbegrepen), gebaseerd op een gewone werkdag in mei 2026. Prijzen veranderen dagelijks.

Waar bijna niemand het over heeft

Als de groothandelsprijs negatief wordt, is er te veel stroom op het net.

Neem je dan stroom af met een dynamisch contract, dan krijg je zelfs geld toe. Maar als je zonnepanelen hebt en je levert op dat moment nog stroom terug, moet je juist betalen om te mogen injecteren.

Dus op het zonnigste moment van de dag, kan het je geld kosten om die stroom terug te leveren aan het net.

Hier komt je batterij goed van pas, want die werkt op twee manieren in je voordeel:

• Ze vangt je middagoverschot op in plaats van het tegen verlies op het net te dumpen.
• Ze geeft die stroom 's avonds terug, net wanneer aankopen het duurst is.

Je verdient dus niet alleen aan het prijsverschil tussen dag en avond. Je voorkomt ook dat je moet betalen om je eigen zonnestroom weg te geven. Dat is het echte voordeel en het wordt belangrijker omdat het aantal negatieve uren elk jaar blijft toenemen.

Concreet: wat levert het je op?

Stel, je kiest voor een Marstek Venus E van 5,12 kWh (de populairste plug-in batterij in ons aanbod). De richtprijs is ongeveer € 1.495 inclusief bebat-bijdrage.

Met de genoemde voordelen en gebruikspatronen is de terugverdientijd meestal 3-4 jaar, afhankelijk van je verbruik, stroomprijzen en contracttype.

• Uitgangspunten (zodat je het zelf kunt narekenen): 
  Bruikbare capaciteit: ~4,6 kWh (90% van 5,12 kWh).
• Rendement heen-en-terug: ~90% (een klein deel gaat verloren bij het op- en ontladen).
• Goedkoopste middaguur: ~€0,13/kWh · Avondpiek: ~€0,30/kWh (all-in, dynamisch contract).
  

Kiest je batterij echt zelf wanneer ze stroom koopt?

Ja, maar het hangt af van het apparaat. Niet elke batterij ondersteunt slimme sturing of AI-optimalisatie. De Marstek Venus E heeft deze functies standaard.

Marstek Venus E heeft een AI-optimalisatiemodus. Met een dynamisch contract kijkt de batterij naar de actuele uurprijzen (via Nordpool/EPEX) en je verbruik, en laadt ze automatisch op wanneer stroom goedkoop is en ontlaadt ze wanneer het duur is.

Naast die modus heb je ook zelfverbruik (automatisch nul op de meter houden) en een volledig handmatige stand met eigen tijdsblokken.

Let op: automatisering werkt goed, maar is niet perfect. Soms laadt de batterij op een minder gunstig moment en je kunt nog geen strikte grens instellen als 'laad alleen als de prijs onder € X komt'. Als je echt zeker wil zijn, kijk je best af en toe zelf mee.

Enkele tips

• "Negatieve prijzen" hebben betrekking op de groothandelsmarkt, niet op je factuur. Je profiteert er alleen van met een dynamisch contract. Met een vast of klassiek variabel contract merk je er niets van.
• Het capaciteitstarief in Vlaanderen: sinds 2023 betaal je een deel van je netkosten op basis van je hoogste kwartierpiek (maandpiek). Alleen de afname van het net telt mee, niet de injectie. Laad je batterij snel uit het net terwijl je ook kookt en de wasmachine draait, dan kun je een dure piek veroorzaken. Laad daarom liever langzaam, gespreid, of gewoon uit je eigen zonne-energie.
  
• Je verliest altijd een beetje energie. Door het op- en ontladen verlies je ongeveer 10%. Het prijsverschil tussen dag en avond moet dus groot genoeg zijn om het de moeite waard te maken (zoals tijdens een hittegolf). In de winter is dit minder het geval.

Voor wie is dit (nog) niet interessant?

Heb je geen zonnepanelen en een vast contract, en verbruik je weinig 's avonds? Dan zijn de voordelen beperkt. Een batterij loont minder als je overdag weinig zonnepanelenproductie hebt (bijvoorbeeld door schaduw of een klein dak), als je bijna alles verbruikt terwijl de zon schijnt en 's avonds weinig stroom nodig hebt, of als je in een goed geïsoleerd appartement woont met een laag verbruik. Ook als je contract altijd dezelfde prijs per kWh rekent, kun je de piek-dalverschillen niet benutten. In zulke gevallen is de terugverdientijd vaak langer dan de levensduur van de batterij.

Wat je vandaag nog kan doen

• Controleer welk contract je hebt. 
  Heb je een dynamisch contract? Dan kun je meteen profiteren van prijsbewegingen. Zo niet, kijk dan of het interessant is voor jouw verbruik.
• Overstappen naar een dynamisch contract kan meestal eenvoudig via je energieleverancier, bijvoorbeeld online of telefonisch. Je hebt wel een digitale meter nodig en je leverancier moet dynamische tarieven aanbieden.
• Vergelijk de voorwaarden, want de prijzen verschillen per uur. Zo stap je snel over en profiteer je op het juiste moment van lage stroomprijzen.
• Bekijk de uurprijzen van morgen. Die worden elke dag van 13 tot 14 uur bekendgemaakt. Zo zie je direct wanneer de stroom het goedkoopst en het duurst is.
• Kies de juiste modus:
  • Met zonnepanelen: zelfverbruik.
  • Met dynamisch contract: AI-optimalisatie.
  • Wil je volledige controle: handmatig per tijdsblok. 
• Spreid het gebruik van je grote apparaten. Zet niet alles tegelijk aan tijdens de avondpiek. Dat scheelt in je capaciteitstarief en op je factuur.

De goedkoopste stroom is die je zelf opwekt en gebruikt. Met een batterij kun je die stroom op het juiste moment inzetten, zodat je niet hoeft te betalen om je eigen zonne-energie weg te geven.

Bronnen:

Elia: day-ahead reference price

VREG: capaciteitstarief uitleg